უფასო მიწოდება ბათუმში 
ბლოგი
სახელოსნოდან: მასალები, მოვლა, საჩუქრები და ისტორიები ნივთების უკან.
-
კუნციტი
ქიმიური ფორმულა – LiAl[Si₂O₆]
სიმაგრე – 6,5
ფერი – ღია იისფერი, ვარდისფერიკუნციტი სპოდუმენის ჯგუფის მინერალია და მისი ვარდისფერ-იისფერი ტონი ბუნებაში იშვიათად გვხვდება ასეთი სისუფთავით. პირველად ის ამერიკის კონექტიკუტის შტატში აღმოაჩინეს, სახელი კი ჯორჯ ფრედერიკ კუნცის პატივსაცემად დაარქვეს — მინერალოგს, რომელიც Tiffany & Company-ის ვიცეპრეზიდენტი იყო და ფერადი ქვების ლეგენდარულ სპეციალისტად ითვლებოდა. კუნცმა ქვა სრულად 1902 წელს აღწერა.
კუნციტს იუველირები განსაკუთრებით უყვართ სხვა თვისების გამო: ის პლეოქროიზმს ავლენს, ანუ სხვადასხვა კუთხიდან სხვადასხვა სიძლიერის ფერს აჩვენებს. ამიტომ ოსტატი კრისტალს ისე ჭრის, რომ ყველაზე ღრმა ტონი ზედა პლოშჩადზე აღმოჩნდეს. სიმაგრე 6,5 საშუალოა, ხოლო სრულყოფილი ნაპრალობა ნიშნავს, რომ ქვა დარტყმას ადვილად ემორჩილება — ამიტომ მას ყოველთვის დაცულ ჩარჩოში ამაგრებენ.
საბადოები
მიუხედავად იმისა, რომ კუნციტი პირველად ამერიკაში აღმოაჩინეს, დღეს ბაზარს ძირითადად ავღანეთი და პაკისტანი ამარაგებს. მისი კრისტალები ბრაზილიასა და მადაგასკარზეც მოიპოვება, ხოლო აშშ-ში — კალიფორნიასა და მეინში.
თვისებები
ტრადიციაში კუნციტს ძლიერ სულიერ ქვად მიიჩნევენ. ამბობენ, რომ ის წარსულის მტკივნეული მოგონებებისგან ათავისუფლებს, შიშებს ხსნის და მფლობელს ცხოვრების სიხარულისა და სიყვარულის აღქმაში ეხმარება. მიიჩნევა, რომ ქვა ენერგიულ ბლოკებს აცილებს და აურას ნეგატივისგან წმენდს.
კუნციტს დამამშვიდებელ ქვადაც იცნობენ: ამბობენ, რომ ის სტრესსა და დაძაბულობას ხსნის და გაუწონასწორებელ სიბრაზეს თავიდან იცილებს. ხანდახან მხოლოდ შეხედვაც კმარა იმისთვის, რომ დღე უფრო მსუბუქად აივსოს — ასე ამბობენ მათზე, ვინც ამ ქვას ატარებს.
სამკურნალო თვისებები
ლიტოთერაპევტები კუნციტს ჰორმონალური ბალანსის აღდგენასთან, გულსა და სისხლთან აკავშირებენ; ტრადიციაში მას ქალის ორგანიზმისთვის განსაკუთრებით სასარგებლოდ მიიჩნევენ და ამბობენ, რომ ის კანზეც კარგად მოქმედებს. ეს კულტურული ტრადიციაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია — ჯანმრთელობის პრობლემის დროს ექიმს მიმართეთ.
ჩაკრები
გულის ჩაკრა — ანაჰატა.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
კუნციტს ტრადიციაში კუროს, ლომსა და სასწორს უკავშირებენ. ვინაიდან ქვა გულის ჩაკრას ეკუთვნის, მას განსაკუთრებით ურჩევენ მათ, ვინც ბოლო დროს ბევრი ემოციური ტვირთი ატარა.
ჩარჩოს სამკაულებში
კუნციტის ფერი ჩვენს პალიტრაში ყველაზე ნაზია — ის თითქმის არასდროს არის „ხმამაღალი", მაგრამ სწორედ ეს სიმშვიდე ხდის მას განსაკუთრებულს. ყელსაბამებში კუნციტი ვარდისფერ კანს ათბობს, ხოლო ცივ ტონებთან სასიამოვნო კონტრასტს ქმნის.
ნამდვილი თუ ყალბი
კუნციტის სახელით ხშირად ვარდისფერ მინას ან შეღებილ კვარცს ყიდიან. ნამდვილი ქვა პლეოქროიზმს ავლენს: კრისტალს სხვადასხვა კუთხიდან შეხედვისას ფერი იცვლება. მას აქვს შესამჩნევი ნაპრალის სიბრტყეები და ბუნებრივი ჩანართები, მინაში კი ბუშტუკები და ერთგვაროვანი ფერი ჩანს. კიდევ ერთი ნიშანი: ნამდვილი კუნციტი ხანგრძლივი ზემოქმედებისას ფერს კარგავს — ეს ნაკლად ითვლება, მაგრამ სწორედ ეს თვისება ადასტურებს ბუნებრიობას.
მოვლა
კუნციტი მზის შუქს, სიცხესა და ულტრაბგერით აბაზანას არ უყვარს — ფერი შეიძლება გაქრეს. გაწმენდეთ მხოლოდ თბილი წყლითა და რბილი ტილოთი, ქიმიური საშუალებების გარეშე. ნაპრალობის გამო დაიცავით დარტყმისგან და ცალკე, რბილ პარკში შეინახეთ.
იხილეთ აგრეთვე
-
ლაბრადორიტი
ქიმიური ფორმულა – NaAlSi₃O₈ – CaAl₂Si₂O₈
სიმაგრე – 6 – 6,5
ფერი – ლურჯი, სტაფილოსფერი, იისფერი, მწვანე, ცისფერილაბრადორიტი ფელდსპატების ოჯახის წევრია და მისი მთავარი თავისებურება ის არის, რომ ქვა თავისთავად ნაცრისფერია — ფერი კი შიგნიდან, სინათლის სპეციალური გარდატეხის შედეგად ჩნდება. ამ ეფექტს ლაბრადორესენცია ჰქვია და სწორედ მის გამო იცვლის ქვა ფერს კუთხის შეცვლისას: ღია ცისფრიდან მუქ იისფრამდე.
სახელი კანადის რეგიონის, ლაბრადორის საპატივცემულოდ ეწოდა, სადაც მინერალი 1770 წელს აღმოაჩინეს. მოგვიანებით ის სხვა ადგილებშიც იპოვეს, მაგრამ სახელი ისტორიას უკვე ჰქონდა ჩაწერილი.
ლაბრადორიტი იშვიათად არის სრულიად გამჭვირვალე — უმეტესად ის გაუმჭვირვალე ან ნახევრადგამჭვირვალეა და ძირითადად კაბოშონებად მუშავდება. სწორედ კაბოშონი ავლენს ბწყინვას ყველაზე კარგად, ამიტომ ოსტატის ამოცანაა, ქვა ისე მოაბრუნოს, რომ ლურჯი „ციმციმი" ცენტრში მოხვდეს.
საბადოები
ლაბრადორიტი კანადაში აღმოაჩინეს და დღემდე ქვეყანა ერთ-ერთი ყველაზე მსხვილი მომწოდებელია. გარდა ამისა, ის ავსტრალიაში, მადაგასკარზე, მექსიკაში, ნორვეგიაში, რუსეთსა და აშშ-ში მოიპოვება.
თვისებები
მინერალების სამყაროში ლაბრადორიტი ერთ-ერთ ყველაზე ძლიერ დამცავ ქვად მიიჩნევა. ამბობენ, რომ მისი ტარებისას მფლობელის მიძინებული ძალები და ტალანტები იღვიძებს, ძლიერდება ინტუიცია და ორგანიზმის წინააღმდეგობის უნარი.
სამუშაოს დროს ქვა კონცენტრაციის შენარჩუნებაში ეხმარება და, ამბობენ, ადამიანზე კარგ შთაბეჭდილებას ტოვებს. მიიჩნევა, რომ ლაბრადორიტი დაღლილ გონებას ამშვიდებს და შემოქმედებით მხარეს ავითარებს — ამიტომ მას ხშირად ურჩევენ მუსიკოსებს, რეჟისორებს, მსახიობებს, ორატორებსა და დიზაინერებს.
სამკურნალო თვისებები
ლიტოთერაპევტთა აზრით, ლაბრადორიტი ორგანიზმის გაძლიერებას უწყობს ხელს; ზოგი მკურნალი თვლის, რომ ქვა ხერხემლის ტკივილს ამსუბუქებს და ძილს აუმჯობესებს. ეს კულტურული ტრადიციაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია — ჯანმრთელობის პრობლემის დროს ექიმს მიმართეთ.
ჩაკრები
ყელის ჩაკრა — ვიშუდჰა. ფერის მიხედვით ქვა სხვა ჩაკრებზეც გამოიყენება: ცისფერი ბწყინვა მესამე თვალს უკავშირდება, სტაფილოსფერო — მზის ჩაკრას.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
ტრადიციაში ლაბრადორიტს მორიელს, მშვილდოსანსა და ლომს უკავშირებენ. ითვლება, რომ ის განსაკუთრებით კარგად ერგება მათ, ვისი საქმიანობაც საჯარო გამოსვლას ან შემოქმედებას უკავშირდება.
ჩარჩოს სამკაულებში
ლაბრადორიტი ჩვენთვის განსაკუთრებული ქვაა, რადგან ფოტოზე მისი ბწყინვა თითქმის არ ჩანს — მხოლოდ ხელში ან მოძრაობაში ცოცხლდება. ამიტომაც ყელსაბამებში მას ღია, მრგვალ კაბოშონებად ვდებთ და ვცდილობთ, ბწყინვა ზედა პლოშჩადზე მოვაქციოთ.
ნამდვილი თუ ყალბი
ლაბრადორესენციის გაყალბება ძალიან ძნელია — სწორედ ამიტომ ლაბრადორიტი ერთ-ერთ ყველაზე „პატიოსან" ქვად ითვლება. მაინც არსებობს მინის იმიტაციები და ზედაპირზე დაფენილი საფარი: ასეთ შემთხვევაში ბწყინვა ბრტყელი და უცვლელია, ქვის მოტრიალებისას არ „თამაშობს", ხოლო საფარს ნაკაწრი ადვილად აშიშვლებს. ნამდვილი ქვის ძირი ნაცრისფერია და ბწყინვა მისი შიგნიდან მოდის.
მოვლა
სიმაგრე 6–6,5 და სრულყოფილი ნაპრალობა ნიშნავს, რომ ლაბრადორიტი დარტყმას ადვილად ემორჩილება. გაწმენდეთ თბილი წყლითა და რბილი ტილოთი; ულტრაბგერა, ორთქლი და ქიმიური საშუალებები გამორიცხეთ. სამკაული ცალკე შეინახეთ, რომ სხვა ქვებმა არ დაკაწროს.
იხილეთ აგრეთვე
-
კვარცი
ქიმიური ფორმულა – SiO₂
სიმაგრე – 7
ფერი – სხვადასხვაკვარცი დედამიწის ქერქის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მინერალია: მისგან შედგება ქვიშის დიდი ნაწილი და ბევრი ქანი, გრანიტიდან დაწყებული. სამკაულების სამყაროში ის იშვიათად გვხვდება როგორც უბრალოდ „კვარცი" — მისი სახეობები დამოუკიდებელ ქვებად აღიქმება და ბევრმა არც იცის, რომ ამეთვისტო, ციტრინი და იასპი ერთი და იმავე მინერალის ნათესავები არიან.
სახელი გერმანული სიტყვიდან მოდის და „მაგარს" ნიშნავს — სამართლიანი აღწერაა, რადგან კვარცი სიმაგრით ბევრ სასამკაულე ქვას აღემატება. ერთი ფორმულის მიღმა ორი დიდი ოჯახი დგას. მაკროკრისტალინურია ის, რომლის კრისტალებს თვალითაც ხედავთ: ამეთვისტო, ციტრინი, პრასიოლიტი, მთის ბროლი, ვარდისფერი და კვამლიანი კვარცი, ვეფხვის თვალი. ქრიპოკრისტალინური მარცვლები მიკროსკოპითაც ძლივს შესამჩნევია; ამ ჯგუფს ქალცედონი ჰქვია და მასში აქატი, ქრიზოპრაზი, ჰელიოტროპი, იასპი და სარდიონი ერთიანდება.
ფასების დიაპაზონი შესაბამისად ფართოა — ჩვეულებრივი მთის ბროლი რამდენიმე ლარს ღირს, იშვიათი ფერის დიდი კრისტალი კი ათასობით. კვარცს საუკუნეების განმავლობაში იყენებდნენ და დღესაც არ კარგავს პოპულარობას: გარდა სამკაულისა, ის საათებში, ელექტრონიკასა და მშენებლობაშიც მუშაობს.
საბადოები
კვარცი პრაქტიკულად ყველგან მოიპოვება, თუმცა სასამკაულე ხარისხის კრისტალები შეზღუდულ ადგილებში გვხვდება. ძირითად წყაროებად ბრაზილია, მადაგასკარი, ინდოეთი და შრი-ლანკა ითვლება. მთის ბროლის კლასიკური საბადოები ალპებში და რუსეთის ურალშია, ამერიკულ არკანზასში კი ცნობილი კრისტალური „ჭაბურღილებია".
თვისებები
ტრადიციაში კვარცს „ოსტატის ქვას" ეძახიან: ამბობენ, რომ ის განზრახვას აძლიერებს და სხვა ქვების თვისებებს აძლაგებს. გამჭვირვალე მთის ბროლი ყველაზე ნეიტრალურად ითვლება — მას არც ერთი კონკრეტული ენერგია არ მიაწერეს და ამიტომ ხშირად სხვა ქვების „გასაძლიერებლად" იყენებენ. ვარდისფერ კვარცს სიყვარულისა და სიმშვიდის ქვად მიიჩნევენ, კვამლიანს — დამცავად.
სამკურნალო თვისებები
ლიტოთერაპიაში კვარცს ყველაზე ხშირად ორგანიზმის ზოგად ტონუსთან და ენერგიის აღდგენასთან აკავშირებენ; ამბობენ, რომ ის ეხმარება დაღლილობისა და დაძაბულობის დროს. ეს არის კულტურული ტრადიცია და არა სამედიცინო რეკომენდაცია — ჯანმრთელობის პრობლემის დროს ექიმს მიმართეთ.
ჩაკრები
ყველა ჩაკრა; განსაკუთრებით გვირგვინის ჩაკრა — საჰასრარა. ვარდისფერი კვარცი — გულის ჩაკრა (ანაჰატა), ამეთვისტო — მესამე თვალი (აჯნა).
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
ტრადიციაში კვარცი ყველა ნიშნის ქვად ითვლება, რადგან ის ნეიტრალურია და ნებისმიერ ჰოროსკოპს ერგება. უფრო კონკრეტულად ვარდისფერ კვარცს კუროსა და სასწორს უკავშირებენ, ციტრინს — მარჩბივსა და მშვილდოსანს, ამეთვისტოს — თევზებს.
ჩარჩოს სამკაულებში
კვარცი ჩვენთვის ყველაზე მადლიერი მასალაა: ის მაგარია, კარგად იპრიალება და ფერებით ფართო არჩევანს იძლევა. ყელსაბამებში განსაკუთრებით კარგად ჯდება მთის ბროლისა და ვარდისფერი კვარცის კაბოშონები.
ნამდვილი თუ ყალბი
ბაზარზე ყველაზე ხშირად მინასა და ბოჭკოვან მინას ყიდიან კვარცის სახელით. ნამდვილი ქვა ხელში ცივად და მძიმედ იგრძნობა, შიგნით ბუშტუკები არ აქვს და ბუნებრივ ჩანართებს ინახავს. ძალიან სუფთა, უნაკლო და იაფი კრისტალი ყველაზე ხშირად საეჭვოა.
მოვლა
სიმაგრე 7 საშუალებას გაძლევთ, ქვა ყოველდღიურად ატაროთ, მაგრამ მკვეთრი დარტყმისგან მაინც დაიცავით. რეკომენდებულია თბილი წყალი და რბილი საპონი; ულტრაბგერითი აბაზანა და ქიმიური საშუალებები არასასურველია. ფერადი ნაირსახეობები — ამეთვისტო, ციტრინი, ვარდისფერი კვარცი — ხანგრძლივ მზეზე ფერს კარგავს, ამიტომ სამკაული ფანჯრის ქვეშ ნუ დატოვებთ.
იხილეთ აგრეთვე
-
კიანიტი
ქიმიური ფორმულა – Al₂SiO₅
სიმაგრე – 4 – 4,5
ფერი – ცისფერი, უფერო, ყავისფერიკიანიტი ცისფერი ქვების ოჯახში ერთ-ერთი ყველაზე სუფთა ტონით გამოირჩევა — ღია ცისფრიდან მუქ, თითქმის ლურჯ იასამნისფრამდე. სახელი ბერძნული სიტყვიდან მოდის და „მუქ ლურჯს" ნიშნავს, თუმცა ბუნებაში ის ყოველთვის ლურჯი არ არის: გვხვდება ყვითელი, ნაცრისფერი, მწვანე და სრულიად უფერო კრისტალებიც. ტანზანიაში ახლახან სტაფილოსფერი კიანიტიც აღმოაჩინეს.
ქვის ყველაზე საინტერესო თავისებურება სიმაგრეა. კრისტალის გასწვრივ ის ბევრად რბილია, ვიდრე გადაღმა — სწორედ ამიტომ ძნელად იჭრება და იპრიალება. სამკაულში კიანიტი ხშირად კაბოშონის სახით ჩნდება, ზოგჯერ ფასეტებითაც — თუმცა მაღალ სიმაგრეს ნუ ელით.
ფასი ფერის სიღრმეზეა დამოკიდებული: ღია კრისტალები ხელმისაწვდომია, სუფთა ლურჯი კიანიტი კი გაცილებით ძვირია.
საბადოები
კიანიტი იშვიათი არ არის და მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში მოიპოვება. ძირითად მომწოდებლებად ავსტრალია, ინდოეთი, ბრაზილია, ნეპალი, კენია, ტანზანია და აშშ ითვლება. ევროპაში კრისტალები ავსტრიასა და შვეციაში გვხვდება, აფრიკაში — ზიმბაბვეში, ბურმა და რუსეთი კი აღმოსავლურ ბაზარს ამარაგებს.
თვისებები
ეზოთერიკურ ტრადიციაში კიანიტი სიზმრებისა და ვიზუალიზაციის ქვად ითვლება. ამბობენ, რომ ის ადამიანს გულახდილობას, ერთგულებასა და სიმშვიდეს უმატებს. საინტერესოა, რომ კიანიტი იმ ცოტა ქვათაგანია, რომლებსაც ტრადიცია რეგულარულ გაწმენდას არ სთხოვს — მიიჩნევა, რომ ნეგატიურ ენერგიას საერთოდ არ იზიდავს.
ამბობენ აგრეთვე, რომ ის ეხმარება ადამიანს საკუთარი პოტენციალის დანახვაში და ზედმეტი დაბრკოლებების გარეშე გასვლაში. კიანიტს ხშირად უკავშირებენ მეტყველების სიმართლეს — ამიტომ მას ორატორებსა და მასწავლებლებს ურჩევენ. არსებობს ლეგენდაც, რომ ქვა მხოლოდ წესიერ და შრომისმოყვარე ადამიანს ეხმარება და სწორ ადამიანებთან ახვედრებს.
სამკურნალო თვისებები
ლიტოთერაპევტები კიანიტს ნერვულ და ენდოკრინულ სისტემებთან, ტვინის მუშაობასთან და ორგანიზმის ზოგად დაძაბულობასთან აკავშირებენ; ტრადიციაში მას უჯრედების განვითარების ქვადაც მოიხსენიებენ. ეს კულტურული ტრადიციაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია — ჯანმრთელობის პრობლემის დროს ექიმს მიმართეთ.
ჩაკრები
ყველა ჩაკრა; განსაკუთრებით ყელის ჩაკრა — ვიშუდჰა. ტრადიციაში ითვლება, რომ კიანიტი ყველა ჩაკრასთან „მუშაობს" და მათ დაბალანსებაში ეხმარება.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
კიანიტს ტრადიციაში კუროს, სასწორსა და ვერძს უკავშირებენ. ვინაიდან ქვა ყელის ჩაკრას ეკუთვნის, მას განსაკუთრებით ურჩევენ მათ, ვინც ბევრს საუბრობს ან საჯაროდ მუშაობს — განურჩევლად ნიშნისა.
ჩარჩოს სამკაულებში
ყელსაბამებში კიანიტი ლამაზ კონტრასტს ქმნის ღია კანზე და კარგად ერწყმის ვერცხლს. მისი ფოთლისებრი, ბოჭკოვანი ტექსტურა ყოველ ქვას ინდივიდუალურს ხდის — ორი ერთნაირი კაბოშონი პრაქტიკულად არ არსებობს. ვინაიდან ქვა რბილია, ჩვენ მას ღია, დაცულ ჩარჩოში ვამაგრებთ, რომ კიდეები დარტყმისგან დაიფაროს.
ნამდვილი თუ ყალბი
ბაზარზე კიანიტის სახელით ხშირად ლურჯ მინას ან შეღებილ ქვიშაქვას ყიდიან. ნამდვილ ქვას აქვს ბოჭკოვანი, სვეტოვანი აგებულება, შიგნით ჩანს სიბრტყეები და ფერი არათანაბრად ნაწილდება. მინა კი ერთგვაროვანია, ზედაპირზე ბუშტუკები და ნაკაწრები აქვს. კიდევ ერთი ნიშანი: კიანიტი ხელში შედარებით მსუბუქი და „ცივი" ჩანს.
მოვლა
სიმაგრე 4–4,5 ნიშნავს, რომ ქვა ბეჭედში ყოველდღიური ტარებისთვის არ არის იდეალური — უმჯობესია საყურე ან ყელსაბამი. დაიცავით დარტყმისა და ნაკაწრისგან, ჩადეთ ცალკე რბილ პარკში. გაწმენდა მხოლოდ თბილი წყლითა და რბილი საპნით; ულტრაბგერა, ორთქლი და მარილიანი წყალი გამორიცხეთ.
იხილეთ აგრეთვე
-
კორუნდი
ქიმიური ფორმულა – Al₂O₃
სიმაგრე – 9
ფერი – სხვადასხვაკორუნდი ცალკე ქვა არ არის — ეს მინერალების ჯგუფია, რომლის ორი ყველაზე ცნობილი წევრი ლალი და საფირონია. სწორედ ამიტომ ბევრი ადამიანი, ვინც ლალს ან საფირონს ატარებს, სინამდვილეში კორუნდს ატარებს და ამას არც კი ეჭვობს.
სიმაგრით კორუნდი ბრილიანტს მხოლოდ ერთი პუნქტით ჩამორჩება — 9 მოჰსის სკალაზე. სწორედ ეს თვისება აქცევს მას იუველირისთვის ასე მადლიერ მასალად: ქვა ყოველდღიურ ტარებას ადვილად უძლებს და წლების შემდეგაც ინარჩუნებს სიპრიალეს.
საუკუნეების განმავლობაში კორუნდის ჯგუფის ქვები დედამიწაზე ყველაზე იშვიათ და ძვირფას ქვებად ითვლებოდა. დღეს სიტუაცია შეიცვალა: ბუნებრივი ლალისა და საფირონის მარაგი მცირეა და მათ ნაწილს სინთეზური ქვები ანაცვლებს. სინთეტიკური ლალი პირველად 1900 წელს, პარიზის საერთაშორისო გამოფენაზე აჩვენეს; იგივე მეთოდით იღებენ ხელოვნურ საფირონსაც.
საბადოები
ბუნებრივი კორუნდი ძირითადად მეტამორფული ქანებიდან მოიპოვება. ლალის კლასიკური საბადოები ბურმაში, ტაილანდში, შრი-ლანკაში, ტანზანიასა და მოზამბიკშია; მადაგასკარი ბოლო ათწლეულში ერთ-ერთ მთავარ მომწოდებლად იქცა. საფირონისთვის ცნობილია შრი-ლანკა, ქაშმირი, ავსტრალია და ამერიკის მონტანის შტატი.
თვისებები
ლალი ტრადიციაში სიცოცხლის ძალის, ვნებისა და გამბედაობის ქვად ითვლება, საფირონი კი — სიბრძნის, ერთგულებისა და სიმშვიდის. ამბობენ, რომ კორუნდი მფლობელს თავდაჯერებულობას უმატებს და გადაწყვეტილების მიღებისას სიცხადეს უნარჩუნებს. ორივე ქვას საუკუნეების განმავლობაში მეფეებისა და სამღვდელოების თილისმად მოიხსენიებდნენ.
სამკურნალო თვისებები
ლიტოთერაპიაში ლალს სისხლის მიმოქცევასა და გულთან, საფირონს კი თვალებთან და ნერვულ სისტემასთან უკავშირებენ. ეს კულტურული ტრადიციაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია — ჯანმრთელობის პრობლემის დროს ექიმს მიმართეთ.
ჩაკრები
ფერის მიხედვით: წითელი ლალი — ძირის ჩაკრა (მულადჰარა), ლურჯი საფირონი — ყელის (ვიშუდჰა) და მესამე თვალის (აჯნა).
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
ტრადიციაში ლალს ლომსა და კირჩხიბს უკავშირებენ, საფირონს — ქალწულსა და სასწორს. თუ ფერი ჯერ არ აგირჩევიათ, გაითვალისწინეთ, რომ წითელი უფრო „ცხელ" და აქტიურ ხასიათს უხდება, ლურჯი — მშვიდსა და ანალიტიკურ ტემპერამენტს.
ჩარჩოს სამკაულებში
სიმაგრე 9 ნიშნავს, რომ კორუნდი ჩვენი საყვარელი ქვაა ყოველდღიური სამკაულისთვის — განსაკუთრებით ბეჭდისთვის, რომელიც ყველაზე მეტად იტანჯება. ყელსაბამებში მისი ღრმა ფერი შორიდანვე იპყრობს თვალს და დროთა განმავლობაში არ ქრება.
ნამდვილი თუ ყალბი
კორუნდი იმ იშვიათ ქვათა რიცხვშია, რომლის ლაბორატორიული ანალოგი თითქმის იდენტურია ბუნებრივისა. სინთეზური ლალი იმავე ფორმულითაა და იმავე სიმაგრით — განსხვავება სიმკვრივეში, ჩანართებსა და ფასშია. ლუპაში სინთეზურ ქვაში მოხრილი ხაზები ან გაზის ბუშტუკები ჩანს, ბუნებრივში — წვრილი ნემსისებრი ჩანართები და ბუნებრივი „თითის ანაბეჭდები". ძალიან დიდი, უნაკლო და შედარებით იაფი ლალი პრაქტიკულად ყოველთვის საეჭვოა.
მოვლა
თბილი წყალი, რბილი საპონი და რბილი ჯაგრისი სავსებით საკმარისია. ულტრაბგერითი აბაზანა დასაშვებია მხოლოდ დაუმუშავებელი ქვისთვის — თუ ლალი ბზარების შესავსებადაა დამუშავებული, ის გამორიცხეთ. მკვეთრი დარტყმისგან დაიცავით: სიმაგრე დარტყმას არ ანელებს. სამკაული ცალკე შეინახეთ, რომ სხვა ქვები არ დაკაწროს.
იხილეთ აგრეთვე
-
კატის თვალი
ქიმიური ფორმულა – დამოკიდებულია მასპინძელ მინერალზე, ყველაზე ხშირად SiO₂
სიმაგრე – 6.5–7 (კვარცის ჯგუფში)
ფერი – თაფლისფერი, ყავისფერი, მოყვითალო, მწვანე, მოლურჯო, ნაცრისფერი„კატის თვალი" ერთი კონკრეტული მინერალი არ არის. ეს არის სავაჭრო სახელი ქვებისთვის, რომლებსაც განსაკუთრებული ოპტიკური ეფექტი აქვთ: ზედაპირზე ჩნდება ნათელი, ვიწრო ზოლი, რომელიც ქვის მოტრიალებისას თვალივით მოძრაობს. მინერალოგიაში ამ მოვლენას ქატოიანობა ჰქვია.
ეფექტი ბევრ, ერთმანეთისგან სრულიად განსხვავებულ მინერალში გვხვდება — სწორედ ამიტომაა სახელი ასეთი ბუნდოვანი. ყველაზე იშვიათ ვარიანტად ალექსანდრიტი ითვლება. ეფექტი აქვს ტურმალინს, კვარცის რამდენიმე სახეობას, აპატიტს, იოლიტს, აკვამარინს, ტანზანიტსა და ზურმუხტს. ყველაზე პოპულარული კი ვეფხვის თვალია — კვარცი, რომელშიც ყოფილი აზბესტისებრი ბოჭკოები ჩანაცვლებულია.
მიზეზი მარტივია: ქვის შიგნით პარალელური, წვრილი ბოჭკოები ან ღრუ მილაკებია. შუქი მათზე აირეკლება და ერთ ხაზად იკრიბება. რაც უფრო სწორად არიან ბოჭკოები განლაგებული, მით უფრო მკვეთრია ზოლი.
საბადოები
საბადოები დამოკიდებულია იმაზე, რომელი მინერალია საფუძველი. კვარცის კატის თვალის ცნობილი წყარო შრი-ლანკაა, ვეფხვის თვალის — სამხრეთ აფრიკა და დასავლეთ ავსტრალია. სხვა მინერალების ვარიანტები ინდოეთში, ბრაზილიაში, მადაგასკარში, ბურმასა და ტანზანიაში მოიპოვება.
თვისებები
ტრადიციაში კატის თვალს ყველაზე ხშირად თვალის — ანუ ბოროტი თვალის — საწინააღმდეგო თილისმად მიიჩნევენ. ამბობენ, რომ ის მფლობელს ყურადღების ცენტრში ყოფნისას იცავს და ზედმეტი ყურადღებისგან აფარებს.
მეორე თვისება შინაგანი ხედვაა: ეზოთერიკოსები მას ინტუიციისა და წინასწარმეტყველების უნარს უკავშირებენ. ამბობენ, რომ ქვა ადამიანს საკუთარი გადაწყვეტილებების უკეთ დანახვაში ეხმარება.
სამკურნალო თვისებები
ტრადიციულ ლიტოთერაპიაში კატის თვალს თავის ტკივილის, ძილისა და ნერვული სისტემის ქვად თვლიან. ვეფხვის თვალს ცალკე უკავშირებენ გამბედაობასა და ორგანიზმის ტონუსს.
ეს ტრადიციული პრაქტიკის აღწერაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია. ქვა ექიმს ვერ ჩაანაცვლებს.
ჩაკრები
ასოცირდება მესამე თვალის ჩაკრასთან – აჯნა. ვეფხვის თვალი დამატებით მზისა და ფუძის ჩაკრებს უკავშირდება.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
სახელისა და ხასიათის გამო კატის თვალი პირველ რიგში ლომს ეკუთვნის — ნიშანს, რომლის სიმბოლოც სწორედ კატისებრი მტაცებელია.
ასევე უხდება თხის რქას, რომელიც სიფრთხილესა და შორს ხედვას აფასებს, და ტყუპებს — ცვალებადობისა და ცნობისმოყვარეობის ნიშანს.
ჩარჩოს სამკაულებში
კატის თვალი კაბოშონად მუშავდება — ფასეტი ზოლს აფერხებს. ჩვენ ქვას ღია დადგმაში ვსვამთ და ვცდილობთ, ზოლი ზუსტად ცენტრში იყოს, რომ სამკაულზე თანაბრად მოძრაობდეს. კატალოგი: ყელსაბამები.
ნამდვილი თუ ყალბი
- ბაზარზე ყველაზე ხშირად სწორედ მინის იმიტაცია იყიდება — ნებისმიერ ფერში.
- მინაში ზოლი ზედმეტად მკვეთრი და სწორია, ბოჭკოები კი სრულყოფილად პარალელური.
- ბუნებრივ ქვაში ზოლი ოდნავ ტალღოვანია და მასპინძელი ქვის ჩანართებიც ჩანს.
- ჰკითხეთ, რომელი მინერალია — პასუხი „უბრალოდ კატის თვალი" საკმარისი არ არის.
მოვლა
მოვლა მასპინძელ ქვაზეა დამოკიდებული. კვარცის ვარიანტი გამძლეა, აპატიტი და ტანზანიტი კი ბევრად ნაზად უნდა მოეპყრათ. ზოგადად: თბილი წყალი, რბილი ტილო, ცალკე შენახვა და მკვეთრი დარტყმისგან დაცვა. ულტრაბგერა მხოლოდ მაშინ, თუ დარწმუნებული ხართ, რომ ქვა დაუმუშავებელია.
იხილეთ აგრეთვე
-
კვამლიანი კვარცი – რაუხტოპაზი
ქიმიური ფორმულა – SiO₂
სიმაგრე – 7
ფერი – ყავისფერი, მუქი ყავისფერი, ნაცრისფერირაუხტოპაზი კვარცის ნაირსახეობაა — იგივე მინერალი, რაც ამეთვისტო და ციტრინი, მხოლოდ ყავისფერი, ნაცრისფერი ან თითქმის შავი. ფერი ბუნებრივი გამოსხივების შედეგია: კრისტალში არსებული ალუმინის კვალი რადიაციის ზემოქმედებით ფერს იძენს. ყველაზე მუქ, შავ ვარიანტს მორიონი ჰქვია.
შოტლანდიაში ეს ქვა ეროვნულ და წმინდა ქვად ითვლება. იქაურ ტრადიციულ სამკაულს, რომელსაც კერნგორმის ქვას ეძახიან, საუკუნეები აქვს. ჩინეთში კვამლიან კვარცს სამკურნალო ფხვნილის დასამზადებლად იყენებდნენ, ძველი რომაელები მისგან გრავირებულ სადაღე ბეჭდებს ამზადებდნენ, ხოლო შუმერები იმავე მიზნით მორიონს იყენებდნენ.
დღეს რაუხტოპაზი ერთ-ერთი ყველაზე ხელმისაწვდომი მაღალი ხარისხის ქვაა — ფასი ზომაზე, გამჭვირვალობასა და ფერის სიღრმეზეა დამოკიდებული.
საბადოები
კვამლიანი კვარცი მთელ მსოფლიოში მოიპოვება. განსაკუთრებით დიდი რაოდენობა მოდის ბრაზილიიდან, მადაგასკარიდან, ავსტრალიიდან, შვედეთიდან, შოტლანდიიდან და აშშ-დან. ყველაზე მუქი და სუფთა კრისტალები ჩვეულებრივ ბრაზილიასა და მადაგასკარს აქვს.
თვისებები
ეზოთერიკოსების რწმუნებით, კვამლიანი კვარცი ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი დამცავი და დამამიწებელი ქვაა. ამბობენ, რომ ის ადამიანს ფიზიკურ და სულიერ დაცვას აძლევს და განსაკუთრებით კარგია მაშინ, როცა ნეგატიურ გარემოში გიწევთ მუშაობა.
ფუძის ჩაკრის ქვად მიიჩნევა, ამიტომ ამბობენ, რომ რაუხტოპაზი გადამრჩენ ინსტინქტებს აძლიერებს და მიზნის მიღწევაში ეხმარება. ტრადიცია მას ოცნებების ასრულებასაც უკავშირებს და ყოველდღიური გადაწყვეტილებების სისწორესაც.
ამბობენ, რომ ქვა ხასიათს ასწორებს, ცუდ განწყობას აქარწყლებს და მფლობელს ბოროტი თვალისგან იცავს.
სამკურნალო თვისებები
ლიტოთერაპევტები რაუხტოპაზს სხვადასხვა მიზნით იყენებენ. ტრადიციაში ის ყველაზე მეტად თირკმელებს, პანკრეასსა და რეპროდუქციულ ორგანოებს უკავშირდება. მკურნალები მას ძილის მოწესრიგებისთვისაც მიმართავენ და ამბობენ, რომ კარგია კოშმარებისა და ჰიპერაქტიულობის დროს.
ეს ტრადიციული პრაქტიკის აღწერაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია. ქვა ექიმს ვერ ჩაანაცვლებს.
ჩაკრები
ასოცირდება პირველ, ფუძის ჩაკრასთან – მულადჰარა.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
ტრადიციაში რაუხტოპაზი პირველ რიგში თხის რქას ეკუთვნის — მიწიერ ნიშანს, რომელსაც მოთმინება და გრძელი გეგმები ახასიათებს.
ასევე უხდება მორიელს, რომელთანაც დაცვისა და სიღრმის თემა ერთმანეთს ერწყმის, და კუროს — სტაბილურობის ნიშანს.
ჩარჩოს სამკაულებში
კვამლიანი კვარცი მადუღარე ქვაა: რბილი ყავისფერი თითქმის ყველა ფერს ერგება, ამიტომ ჩვენ მას ხშირად ვირჩევთ მინიმალურ დიზაინში, სადაც ქვა მთავარია. კატალოგში იხილავთ ყელსაბამებს.
ნამდვილი თუ ყალბი
- ბაზარზე ხშირია გახურებული ამეთვისტო, რომელიც „კვამლიან კვარცად" იყიდება — ფერი ზედმეტად თანაბარია.
- ბუნებრივ ქვაში ფერი ჩვეულებრივ ზონებადაა განაწილებული და ბოლოებთან ღიავდება.
- მინა ბუშტებითა და ზედმეტი სიცხადით გამოირჩევა.
- „კვამლიანი ტოპაზის" სახელით ხშირად სწორედ კვამლიანი კვარცი იყიდება — ტოპაზი სხვა მინერალია.
მოვლა
სიმაგრე 7-ია, ამიტომ ყოველდღიური ტარება უპრობლემოდ შეიძლება. ერთი გაფრთხილება: ხანგრძლივი მზის შუქი და ძლიერი სიცხე ფერს ასუსტებს, ამიტომ ქვა ფანჯარასთან არ დატოვოთ. საკმარისია თბილი წყალი და რბილი ტილო.
იხილეთ აგრეთვე
-
იასპი
ქიმიური ფორმულა – SiO₂
სიმაგრე – 6.5–7
ფერი – ყველა ფერი, ხაზებითა და ლაქებითიასპი ქალცედონის ოჯახის ქვაა — კვარცის ფარულკრისტალური ფორმა, რომელშიც ცალკეული კრისტალები თვალით არ ჩანს. მისი მთავარი ნიშანი ფერის სიმდიდრე და ხატულობაა: ძნელია იპოვოთ ორი იასპი, რომლებიც ერთმანეთს დაემსგავსოს. მეცნიერთა ნაწილი განსაკუთრებული სტრუქტურის გამო იასპს ცალკე ოჯახად გამოყოფს, თუმცა პრაქტიკაში მას ქალცედონად მიიჩნევენ.
სახელი ბერძნული წარმოშობისაა და ძველ წყაროებში „ლაქებიან ქვას“ ნიშნავს — სწორედ იმ ლაქებსა და ხაზებს, რომლებიც იასპის ზედაპირზეა. ბუნებაში ის ხშირად აქატთან და ოპალთან ერთად იზრდება, ამიტომ ერთ ნაჭერში ხანდახან სამივე ქვის კვალი შეიძლება შეგხვდეთ.
საქართველოში იასპი რამდენიმე ადგილასაა დაფიქსირებული — წყალტუბოსთან, ბოლნისში, დმანისში, ცაგერსა და კასპში. ფერებიც ადგილის მიხედვით იცვლება: გვხვდება წითელი, მოყვითალო, ნარინჯისფერი, მწვანე და მოლურჯო ნაირსახეობები.
საბადოები
იასპს მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში მოიპოვებენ. ყველაზე დიდი მომწოდებლები არიან ავსტრალია, ბრაზილია, კანადა, ეგვიპტე, ინდოეთი, ინდონეზია, ყაზახეთი, მადაგასკარი, მექსიკა, რუსეთი, ურუგვაი, ვენესუელა და აშშ. ეგვიპტური იასპი განსაკუთრებით ძველია — იქიდან მოდის ის ქვები, რომლებსაც ჯერ კიდევ ფარაონების დროს ამუშავებდნენ.
თვისებები
ტრადიციაში იასპი კომფორტის, ენერგიისა და ნებისყოფის ქვაა. ოდითგანვე მას ძლიერ დამცავად მიიჩნევდნენ და ამბობდნენ, რომ მფლობელის ცხოვრებაში სიმშვიდეს, სილამაზესა და თავდაჯერებულობას მოაქვს.
საინტერესოა, რომ იასპს ერთდროულად ენერგიისა და ჰარმონიის ქვას უწოდებენ. განმარტება მარტივია: ამბობენ, რომ ის შინაგან ძალას კრეატიულობისა და სასარგებლო საქმისკენ მიმართავს და არა დაძაბულობისკენ.
ნაირსახეობებს ცალკე ხასიათი აქვთ. წითელი იასპი სიმამაცისა და გამძლეობის ქვად ითვლება, მწვანე — მშვიდი ძილისა და ჩვევების გამოსწორების, ხოლო ბრექჩია იასპი დამამიწებელ და მაკონცენტრირებელ ქვად მიიჩნევა. ცალკე ამბავია სისხლიანი იასპი — ჰელიოტროპი, რომელსაც ჩვენ ცალკე სტატია დავუთმეთ.
სამკურნალო თვისებები
ტრადიციულ ლიტოთერაპიაში იასპს სისხლის მიმოქცევისა და ზოგადი ტონუსის ქვად თვლიან. მკურნალები მას დაღლილობის, უძილობისა და ნერვული დაძაბულობის დროს იყენებდნენ, ხოლო მწვანე იასპს ბავშვების ძილის მოსაწესრიგებლად ურჩევდნენ.
ეს ტრადიციული პრაქტიკის აღწერაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია. ქვა ექიმს ვერ ჩაანაცვლებს.
ჩაკრები
ასოცირდება პირველ, ფუძის ჩაკრასთან – მულადჰარა. ზოგიერთ ტრადიციაში — მეორე, საკრალურ ჩაკრასთან.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
მარტის ტრადიციული ქვაა, ამიტომ პირველ რიგში ვერძს ეკუთვნის — ენერგია და წინსვლის სურვილი ორივეს ახასიათებს.
ასევე უხდება ლომს, რომელსაც თვითდაჯერებულობა და გამოხატვის სიმარტივე სჭირდება, და ქალწულს — პრაქტიკულობისა და წესრიგის ნიშანს.
ჩარჩოს სამკაულებში
იასპი კარგი ქვაა ყოველდღიური სამკაულისთვის: სიმაგრე საკმარისია, ფერი კი ბევრ სტილს ერგება. ჩვენს კატალოგში იხილავთ ყელსაბამებს, ხოლო ინდივიდუალური ქვის შერჩევა შეკვეთითაც შესაძლებელია.
ნამდვილი თუ ყალბი
- იასპს ხშირად ღებავენ — მით უფრო, თუ ფერი ძალიან კაშკაშა და თანაბარია.
- ბუნებრივ იასპში ხაზები და ლაქები ერთმანეთს არასოდეს იმეორებს იდეალურად.
- მინასა და პლასტმასში ჰაერის ბუშტები ჩანს; პლასტმასი ხელში თბება, ქვა — არა.
- მყიდველმა იცოდეს: „იასპის“ სახელით ხშირად უბრალო შეღებილ ქალცედონსაც ყიდიან.
მოვლა
სიმაგრე 6.5–7-ია, ამიტომ ბეჭდისთვის იასპი საკმაოდ გამძლეა. თუ ქვა შეღებილია, ულტრაბგერა, ორთქლი და ცხელი წყალი არ გამოიყენოთ — საკმარისია თბილი წყალი, რბილი ტილო და ზომიერი საპონი. მჟავები და სუნამოები ზედაპირს აქვეითებს.
იხილეთ აგრეთვე
-
იოლიტი
ქიმიური ფორმულა – Mg₂Al₃[AlSi₅O₁₈]
სიმაგრე – 7–7.5
ფერი – იისფერი, მოლურჯო-იისფერიიოლიტი მაგნიუმის, ალუმინისა და სილიციუმის სილიკატია — მინერალოგიაში ის კორდიერიტის სახელითაა ცნობილი, სამკაულებში კი იოლიტად დადის. ფერი ჩვეულებრივ იისფერი ან მოლურჯო-იისფერია და ზუსტად ამის გამო დაერქვა ქვას სახელი: ბერძნული „ios" იისფერს ნიშნავს.
იოლიტს ხშირად „წყლის საფირონსაც" ეძახიან. მიზეზი მისი ოპტიკაა — ქვა პლეოქროიზმს ავლენს, ანუ სხვადასხვა კუთხიდან შეხედვისას ფერი იცვლება: ერთი მხრიდან ღრმა იისფერია, მეორიდან — თითქმის უფერო ან მოყვითალო. ამიტომ სამკაულში ქვის დადგმის კუთხეს განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს.
1996 წელს უაიომინგში (აშშ) იპოვეს იოლიტის ყველაზე დიდი კრისტალი — 24 000 კარატი. დღემდე ის უდიდესად ითვლება.
სამკაულში იოლიტი ჩვეულებრივ გამჭვირვალეა და შუქს კარგად ატარებს, ამიტომ მას ხშირად ფასეტებად ამუშავებენ — კაბოშონი უფრო იშვიათია. ფასი ფერზეა დამოკიდებული: მკვეთრი, თანაბარი იისფერი ყველაზე ძვირია, ხოლო მონაცრისფრო ან მოყვითალო ელფერი ფასს აქვეითებს.
საბადოები
იოლიტი მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში მოიპოვება. ძირითადი მომწოდებლები არიან ინდოეთი, ავსტრალია, ბრაზილია, კანადა, მადაგასკარი, ბურმა, ნამიბია, ტანზანია და აშშ. სამკაულის ხარისხის ქვა ძირითადად ინდოეთიდან და ტანზანიიდან მოდის.
თვისებები
ეზოთერიკოსები იოლიტს მედიტაციისა და „ასტრალური მოგზაურობის" ქვად მიიჩნევენ. ამბობენ, რომ ის სულიერ ზრდაში ეხმარება და შინაგან დაკვირვებას აძლიერებს.
მეორე მიმართულება ურთიერთობებია: ტრადიციაში იოლიტს ურთიერთობების მოწესრიგების ქვად თვლიან — ამბობენ, რომ ის კამათის დროს სიმშვიდის შენარჩუნებაში ეხმარება.
მას ასევე ცნობისმოყვარეობის გამღვიძებლად მიიჩნევენ: ადამიანი უფრო ადვილად იწყებს ახალი სფეროების შესწავლას.
სამკურნალო თვისებები
ტრადიციულ ლიტოთერაპიაში იოლიტს ჩვევების გამოსწორების ქვად თვლიან — მათ შორის ალკოჰოლისა და სიგარეტის. მკურნალები მას ორგანიზმის გაწმენდის პროცესებთანაც უკავშირებდნენ.
ეს ტრადიციული პრაქტიკის აღწერაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია. ქვა ექიმს ვერ ჩაანაცვლებს.
ჩაკრები
ასოცირდება მესამე თვალისა და გვირგვინის ჩაკრასთან.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
ტრადიციაში იოლიტი პირველ რიგში მშვილდოსანს ეკუთვნის — ორივეს ახასიათებს ცოდნისა და შორეულისკენ სწრაფვა.
ასევე უხდება სასწორს, რომლისთვისაც ჰარმონია და ურთიერთობები მთავარია, და კუროს — სტაბილურობისა და სილამაზის ნიშანს.
ჩარჩოს სამკაულებში
იოლიტის ღრმა იისფერი ვერცხლთან კარგად თამაშობს, ამიტომ ჩვენ მას ღია დადგმაში ვიყენებთ — ქვა შუქს ისე იჭერს, რომ ფერის ცვლილება თვალითაც ჩანს. კატალოგში იხილავთ ყელსაბამებს.
ნამდვილი თუ ყალბი
- ბაზარზე იოლიტის სახელით ხშირად შეღებილ კვარცს ან მინას ყიდიან.
- ნამდვილი იოლიტი კუთხის შეცვლისას ფერს ცვლის; მინა — არა.
- ბუნებრივ ქვაში ჩანართები და წვრილი ბზარებია, იდეალურად სუფთა იოლიტი იშვიათია.
- ტანზანიტთან აირევა: ტანზანიტი უფრო მკვეთრი ლურჯია და ძვირიც.
მოვლა
სიმაგრე 7–7.5 საკმარისია ყოველდღიური ტარებისთვის, მაგრამ ქვა მყიფეა და მკვეთრ დარტყმას არ უძლებს. ულტრაბგერა და ორთქლი არ გამოიყენოთ, განსაკუთრებით თუ ქვა დაწებებულია. საკმარისია თბილი წყალი და რბილი ტილო.
იხილეთ აგრეთვე
-
კალციტი
ქიმიური ფორმულა – CaCO₃
სიმაგრე – 3
ფერი – გამჭვირვალე, ყვითელი, სტაფილოსფერი, ოქროსფერი, ცისფერი, ვარდისფერიკალციტი მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მინერალია — კირქვის, მარმარილოსა და ცარცის ძირითადი შემადგენელი ნაწილი. სხვა სამკაულის ქვებთან შედარებით ის რბილი, მყიფე და ადვილად მტვრევადია, ამიტომ კოლექციონერების ქვადაც მოიხსენიებენ: ნაირსახეობების უმეტესობა სამკაულში ძნელად გამოიყენება. მიუხედავად ამისა, ლამაზი ფერებისა და საინტერესო ისტორიის გამო კალციტის სამკაულს მაინც შეხვდებით.
კალციტს ერთი იშვიათი ოპტიკური თვისება აქვს: ორმაგი სხივთგარდატეხა. გამჭვირვალე კალციტის (ე.წ. ისლანდიური შპატის) ქვეშ დადებული ხაზი ორად ჩანს — ქვა სინათლეს ორ სხივად ყოფს. სწორედ ამ ეფექტმა იპყრო ოპტიკის მკვლევართა ყურადღება.
კალციტი ხშირად გვხვდება ორგანულ წარმონაქმნებშიც, მაგალითად ამონიტსა და მარჯანში — ორივე მისგან ან მისი ნაწილაკებისგანაა აგებული.
საბადოები
კალციტი მთელ მსოფლიოში გვხვდება, თუმცა ყველაზე დიდი საბადოები მექსიკასა და აშშ-შია (კანზასი). მოიპოვებენ ოკლაჰომაში, ნიუ-ჯერსიში, ნიუ-იორკში, ტენესიში, ტეხასსა და მისურიში. ისლანდია, აფრიკის ქვეყნები, გერმანია და ჩეხეთიც დიდი მომწოდებლები არიან.
თვისებები
ეზოთერიკოსების აზრით, კალციტი მფლობელის ენერგიას აძლიერებს. ამბობენ, რომ ის ეხმარება მათ, ვისაც კონცენტრირება და ყურადღების მოკრება უჭირს, და კარგია კრეატიულობისა და წარმოსახვის გასაძლიერებლად.
ძველად კალციტს სულიერ და ბრძენ ქვასაც ეძახდნენ. დღეს ტრადიცია მის თითოეულ ფერს ცალკე ხასიათს ანიჭებს: ცისფერი კალციტი სიმშვიდეს უკავშირდება, ვარდისფერი — რბილ გრძნობებს, ოქროსფერი — თვითდაჯერებულობას, ხოლო მწვანე — ბუნებასთან სიახლოვეს.
სამკურნალო თვისებები
ძველ ჩინეთში კალციტის ფხვნილს სხვადასხვა მინარევთან ერთად სიცხის დასაწევად იყენებდნენ. ლიტოთერაპევტები კალციტს დღესაც მომნელებელი სისტემისა და ჰორმონალური დისბალანსის დროს იყენებენ, აგრეთვე სტრესის დროს.
ეს ტრადიციული პრაქტიკის აღწერაა და არა სამედიცინო რეკომენდაცია. ქვა ექიმს ვერ ჩაანაცვლებს.
ჩაკრები
ჩაკრა ფერის მიხედვით იცვლება: გამჭვირვალე — მეშვიდე (გვირგვინის), ცისფერი — მეხუთე, ვარდისფერი და მწვანე — მეოთხე (გულის), ოქროსფერი და სტაფილოსფერი — მეორე, წითელი — პირველი.
რომელი ჰოროსკოპისთვისაა
ტრადიციაში კალციტი პირველ რიგში კირჩხიბს ეკუთვნის — წყლის ნიშანს, რომელსაც სიმშვიდე და სახლის სითბო მთავარია.
ასევე უხდება კუროს, რომელიც მიწიერ ქვებსა და სტაბილურობას აფასებს, და ლომს — ოქროსფერი კალციტი მის ენერგიას ერგება.
ჩარჩოს სამკაულებში
სიმაგრე 3 ნიშნავს, რომ კალციტი ბეჭდისთვის არ არის გამიზნული, მაგრამ ყელსაბამსა და საყურეში კარგად მუშაობს — იქ ქვა დარტყმას ნაკლებად იღებს. ჩვენ ვირჩევთ ღია დადგმას, რომ ფერი და ქვის სიღრმე ჩანდეს. კატალოგი: ყელსაბამები.
ნამდვილი თუ ყალბი
- კალციტს ხშირად ღებავენ; ძალიან კაშკაშა ვარდისფერი ან ცისფერი ფერი ეჭვის საფუძველია.
- სიმაგრე 3-ია: ჩვეულებრივი დანა ან სპილენძის მონეტა ზედაპირს ადვილად ჭრის, მინა კი — არა.
- ვინეგარი ან ლიმონის წვენი კალციტზე უმნიშვნელო „ჩუხჩუხს“ იწვევს — ეს კირქვის ბუნებრივი რეაქციაა.
- ვაჭრობაში „მექსიკურ ონიქსს“ ხშირად სწორედ ზოლიან კალციტს უწოდებენ.
მოვლა
კალციტი რბილია, ამიტომ ცალკე ინახეთ, რომ სხვა ქვებმა არ დაუკაწროს. მჟავები — ვინეგარი, ლიმონი, ზოგიერთი საწმენდი — ზედაპირს აზიანებს. ულტრაბგერა და ორთქლი გამორიცხულია. საკმარისია მშრალი ან ოდნავ ნოტიო რბილი ტილო.
იხილეთ აგრეთვე
გაქვთ იდეა? ჩვენ დავამზადებთ.
დაგვიწერეთ ან დაგვირეკეთ - ერთად შევარჩევთ მასალას, ფერს და ზომას, და დაგიმზადებთ ნივთს ინდივიდუალურად.